ก่อนการเตรียมเมล็ดพันธุ์ผักไปปลูกในเรือนการเกษตร ควรปฏิบัติดังนี้
1. คัดแยกเมล็ดพันธ์ นำเอาเมล็ดที่ไม่สมบูรณ์เศาวัชพืชหรือสิ่งปนเปื้อนอื่นๆ ออก
2. เช่เมล็ดพันธ์ุในน้ำอุ่น อุณหภูม 50-55 องศาเซลเซียส เพื่อเป็นการกระตุ้นการงอกของเมล็ดและเป็นการทำความสะอาดลดปริมาณเชื้อโรค
ในพื้นที่มีการระบาดของโรคอาจคลุกเมล็ดพันธ์ุด้วยสารเคมี เช่น เมทาแล็กซิน 35 % SD (แอพกรอน) และไอโปรไดโอน (รอฟรัล) อัตรา 10 กรัม ต่อเมล็ดพันธุ์ 1 กิโลกรัมจะช่วยป้องแันราน้ำค้างและใบจุด หรือหากต้องการหลีกเลี่ยงการใช้สารเคมีควรใช้เชื้อราไตรโคเดอร์มาคลุกเมล็ดเพื่อป้องกันการเข้าทำลายของเชื้อโรคที่ติดากับเมล็ดเน่าและโรครากเน่าระดับดินได้ นอกจากนี้เชื้อราไตรโคเดอร์มาจะเจริญเติบโตเข้ารสู่ระบบรากช่วยปกป้องรากพื้ชไม่ให้เกิดเช้อโรคเข้าทำลาย โดยหลังคลุกเมล็ดแล้วต้องนำปลูกทันที
3. วิธีการปลูก ขั้นตอนนี้จะอยู่ที่ชนิดของผักที่เกษตรกรเลือกปลูก เพราะผักแต่ลนิดมีส่วนนำไปขยายพันธ์ุท่แตกต่างกัน ซึ่งแบ่งไ้คราวๆ คือ
3.1 การปลูกโดยอาศัยส่วนต่างๆ เช่น การชำ ตอน ทาบกิ่ง แยกกอ แยกหน่อ เป็นต้น
3.2 การปลูกด้วยเมล็ดโดยตรง สามารถแยกย่อยได้ สามวิธี
การหว่านเมล็ด โดยการน้ำเมล็ดห่อผ้าและแช่น้ำไว้ คืนหนึ่งก่อนที่จะทำการหว่านซึ่งวิธีนี้จะนิยมใช้กับผักกินใบ อายุสั้น เช่นผักบุ้ง ขึ้นช่าย
การหว่านเมล็ด แล้วถอนแยก เป็นวิธีการที่นิยมมากในการปลูกผักภาคกลาง โดยหลังจากหว่านเมล็ดแล้ว 2 อาทิตย์จะมีการถอนแยกต้นกล้าเพื่อจัดระยะห่างระหว่างต้นให้พอเหมาะซึ่งพืชผักที่นิยมปลูกวิธีนี้เช่น คะน้า ผักกาดขาว ผักกาดเขียว
การปลูกหยอดหลุมนิยมปลุกใช้กับผักที่มีเมล็ดขนาดใหญ่ ต้นกล้าเจริญเติบโตไดด้เร็ว โดยเริ่มจากการเตรียมหลุมหใ้ระยะห่างพอเหมาะ หลังจากต้นงอกแล้วจะมีการอนแยกให้เหลือต้นตามต้องการ เช่นถั่วต่างๆ แตงต่างๆ ข้าวโพด เป็นต้น
การปลูกด้วยวิธีย้ายกล้า ผักที่ปลูกด้วยวิธีนี้มักมีเแล็ดที่เล็กมากและราคาสูงจึงจำเป็นต้องลดการสิ้นเปลืองเมล็ดพันธุ์ เพาะในภาชนะเพราะหรือแปลงเพราะเสียก่อน เมื่อต้นโตได้ขนาดและเข็งแรงดีจึงย้ายไปชำหรือย้ายไปลูกตามความต้องการ
4. การย้ายกล้า หลังจากการเพาะต้นกล้าประสบความสำเร็จเกษตรกรควรคัดเลือกผักที่มีความแข็งแรงจำนวนรากฝอยมากๆ มาทำการปลูกในแปลงเพื่อให้เจริญเติบโตต่อไป ดังนี้
4.1 รดน้ำในแปลงเพาะให้ชุ่มก่อนย้าย 1 วัน เพื่อสะดวกเวลาถอนกล้าผัก รากผักจะได้ไม่ช้ำ
4.2 ไม่ควรย้ายกล้าผักขณะอากาศร้อนหรือมีัีลมแรงจัด แต่ควรย้อยกล้าผักในช่วงเย็นเพื่อให้ผักมีโอกาสปรับตัวกับสภาพแวดล้อมใหม่และไม่ถุกแสงแดดจัดเร็วเกินไป ช่วยให้ต้นกล้าตั้งตัวได้เร็วขึ้น
4.3 ควรกดโคนต้นกล้าลงดนให้มั่นคงเพื่อป้องกันการล้มหักและต้องระมัดระวังไม่ให้ตใบหรือต้นได้รับความเสียหายเพราะจะทำให้ต้นกล้าตาย
4.4 เลือต้นกล้าที่มีความสมบูรณ์ โดยดูจากสีใบต้องเขียวสด รากสมบูรณ์เหยียดตรงเพราะเป็นกล้าพันธุ์ที่ดี
4.5 หลังการย้ายผักลงแปลงควรรดน้ำตามให้ชุ่มทุกครั้ง
5. การดูแลรักษา
ขั้นตอนนี้จจะขึ้นอยู่กับผักแต่ละชนิดที่เกษตรกรเลือกปลธกดดยหากกล่าวรวมๆ ก็คือ
การให้น้ำ ที่ต้องให้อย่างสม่ำเสมอแต่ไม่แฉะเพระาผักส่วนใหญ่จะมีปัญหาเรื่องรากเน่าได้ง่าย
การใส่ปุุ๋ย ผักส่วนใหญ่มีอายุเก็บเกี่ยวสั้นปุ๋ยที่ใส่ส่วนใหญ่สจึงเน้นใส่ในขณะรับปรุงดินและเตรียมแปลง จากนั้นจะใส่ปุ๋ยหมักหรือปุ๋ยน้ำต่างๆ ที่มีธาตุอาหารหลัก อาทิ แคลเซียม แมกนีเซียม ธาตุอาหารรองเสริมบ้างตามแต่ความต้องการของผักแต่ละชนิด
การพรวนดิน ขั้นตอนนี้จะช่วยให้ผักที่ย้ายกล้าปลูกหรือผักที่ใช้วิธีหยอดเมล็ดปลูก มีสภาพดินโปร่ง อากาศหมุนเวียน ระบายน้ำได้ดีอีกทั้งเป็นการกำจัดวัชพืชได้ด้วย
1. คัดแยกเมล็ดพันธ์ นำเอาเมล็ดที่ไม่สมบูรณ์เศาวัชพืชหรือสิ่งปนเปื้อนอื่นๆ ออก
2. เช่เมล็ดพันธ์ุในน้ำอุ่น อุณหภูม 50-55 องศาเซลเซียส เพื่อเป็นการกระตุ้นการงอกของเมล็ดและเป็นการทำความสะอาดลดปริมาณเชื้อโรค
ในพื้นที่มีการระบาดของโรคอาจคลุกเมล็ดพันธ์ุด้วยสารเคมี เช่น เมทาแล็กซิน 35 % SD (แอพกรอน) และไอโปรไดโอน (รอฟรัล) อัตรา 10 กรัม ต่อเมล็ดพันธุ์ 1 กิโลกรัมจะช่วยป้องแันราน้ำค้างและใบจุด หรือหากต้องการหลีกเลี่ยงการใช้สารเคมีควรใช้เชื้อราไตรโคเดอร์มาคลุกเมล็ดเพื่อป้องกันการเข้าทำลายของเชื้อโรคที่ติดากับเมล็ดเน่าและโรครากเน่าระดับดินได้ นอกจากนี้เชื้อราไตรโคเดอร์มาจะเจริญเติบโตเข้ารสู่ระบบรากช่วยปกป้องรากพื้ชไม่ให้เกิดเช้อโรคเข้าทำลาย โดยหลังคลุกเมล็ดแล้วต้องนำปลูกทันที
3. วิธีการปลูก ขั้นตอนนี้จะอยู่ที่ชนิดของผักที่เกษตรกรเลือกปลูก เพราะผักแต่ลนิดมีส่วนนำไปขยายพันธ์ุท่แตกต่างกัน ซึ่งแบ่งไ้คราวๆ คือ
3.1 การปลูกโดยอาศัยส่วนต่างๆ เช่น การชำ ตอน ทาบกิ่ง แยกกอ แยกหน่อ เป็นต้น
3.2 การปลูกด้วยเมล็ดโดยตรง สามารถแยกย่อยได้ สามวิธี
การหว่านเมล็ด โดยการน้ำเมล็ดห่อผ้าและแช่น้ำไว้ คืนหนึ่งก่อนที่จะทำการหว่านซึ่งวิธีนี้จะนิยมใช้กับผักกินใบ อายุสั้น เช่นผักบุ้ง ขึ้นช่าย
การหว่านเมล็ด แล้วถอนแยก เป็นวิธีการที่นิยมมากในการปลูกผักภาคกลาง โดยหลังจากหว่านเมล็ดแล้ว 2 อาทิตย์จะมีการถอนแยกต้นกล้าเพื่อจัดระยะห่างระหว่างต้นให้พอเหมาะซึ่งพืชผักที่นิยมปลูกวิธีนี้เช่น คะน้า ผักกาดขาว ผักกาดเขียว
การปลูกหยอดหลุมนิยมปลุกใช้กับผักที่มีเมล็ดขนาดใหญ่ ต้นกล้าเจริญเติบโตไดด้เร็ว โดยเริ่มจากการเตรียมหลุมหใ้ระยะห่างพอเหมาะ หลังจากต้นงอกแล้วจะมีการอนแยกให้เหลือต้นตามต้องการ เช่นถั่วต่างๆ แตงต่างๆ ข้าวโพด เป็นต้น
การปลูกด้วยวิธีย้ายกล้า ผักที่ปลูกด้วยวิธีนี้มักมีเแล็ดที่เล็กมากและราคาสูงจึงจำเป็นต้องลดการสิ้นเปลืองเมล็ดพันธุ์ เพาะในภาชนะเพราะหรือแปลงเพราะเสียก่อน เมื่อต้นโตได้ขนาดและเข็งแรงดีจึงย้ายไปชำหรือย้ายไปลูกตามความต้องการ
4. การย้ายกล้า หลังจากการเพาะต้นกล้าประสบความสำเร็จเกษตรกรควรคัดเลือกผักที่มีความแข็งแรงจำนวนรากฝอยมากๆ มาทำการปลูกในแปลงเพื่อให้เจริญเติบโตต่อไป ดังนี้
4.1 รดน้ำในแปลงเพาะให้ชุ่มก่อนย้าย 1 วัน เพื่อสะดวกเวลาถอนกล้าผัก รากผักจะได้ไม่ช้ำ
4.2 ไม่ควรย้ายกล้าผักขณะอากาศร้อนหรือมีัีลมแรงจัด แต่ควรย้อยกล้าผักในช่วงเย็นเพื่อให้ผักมีโอกาสปรับตัวกับสภาพแวดล้อมใหม่และไม่ถุกแสงแดดจัดเร็วเกินไป ช่วยให้ต้นกล้าตั้งตัวได้เร็วขึ้น
4.3 ควรกดโคนต้นกล้าลงดนให้มั่นคงเพื่อป้องกันการล้มหักและต้องระมัดระวังไม่ให้ตใบหรือต้นได้รับความเสียหายเพราะจะทำให้ต้นกล้าตาย
4.4 เลือต้นกล้าที่มีความสมบูรณ์ โดยดูจากสีใบต้องเขียวสด รากสมบูรณ์เหยียดตรงเพราะเป็นกล้าพันธุ์ที่ดี
4.5 หลังการย้ายผักลงแปลงควรรดน้ำตามให้ชุ่มทุกครั้ง
5. การดูแลรักษา
ขั้นตอนนี้จจะขึ้นอยู่กับผักแต่ละชนิดที่เกษตรกรเลือกปลธกดดยหากกล่าวรวมๆ ก็คือ
การให้น้ำ ที่ต้องให้อย่างสม่ำเสมอแต่ไม่แฉะเพระาผักส่วนใหญ่จะมีปัญหาเรื่องรากเน่าได้ง่าย
การใส่ปุุ๋ย ผักส่วนใหญ่มีอายุเก็บเกี่ยวสั้นปุ๋ยที่ใส่ส่วนใหญ่สจึงเน้นใส่ในขณะรับปรุงดินและเตรียมแปลง จากนั้นจะใส่ปุ๋ยหมักหรือปุ๋ยน้ำต่างๆ ที่มีธาตุอาหารหลัก อาทิ แคลเซียม แมกนีเซียม ธาตุอาหารรองเสริมบ้างตามแต่ความต้องการของผักแต่ละชนิด
การพรวนดิน ขั้นตอนนี้จะช่วยให้ผักที่ย้ายกล้าปลูกหรือผักที่ใช้วิธีหยอดเมล็ดปลูก มีสภาพดินโปร่ง อากาศหมุนเวียน ระบายน้ำได้ดีอีกทั้งเป็นการกำจัดวัชพืชได้ด้วย
ความคิดเห็น
แสดงความคิดเห็น